Geschreven door

Coördinator cursussen
Leestijd:
Datum:
Je mist één bètavak voor je droomstudie en zoekt online naar een oplossing. Al snel kom je twee namen tegen: het CCVX-voortentamen en het staatsexamen. Deze afsluitende examens lijken op elkaar, maar zijn toch verschillend.
Het verschil zit niet in de moeilijkheid. Het zit in het document dat je overhoudt, en dat document bepaalt of je opleiding je toelaat.
Wie de verkeerde route kiest, verliest al snel een half jaar. Daarom zetten wij de twee examens hier naast elkaar, met de feiten die er echt toe doen. Zo weet jij welk examen je moet kiezen.
Welk document kun je behalen?
Slaag je voor een voortentamen, dan krijg je een testimonium. Dat is een verklaring van de samenwerkende Nederlandse universiteiten dat jij dit vak op het betreffende niveau beheerst. Je kunt het CCVX-voortentamen zowel op vwo- als op havo-niveau afleggen.
Slaag je voor een staatsexamen in een vak? Dan krijg je een deelcertificaat vwo of havo. Dat telt mee richting een compleet diploma. Haal je genoeg deelcertificaten, dan krijg je alsnog je volledige diploma.
De CCVX benadrukt dit zelf nadrukkelijk: een testimonium is formeel iets anders dan een deelcertificaat. Goed om te weten, want de twee worden vaak door elkaar gehaald. Meer achtergrond lees je in ons artikel over wat een deelcertificaat precies is.
Wanneer is een testimonium genoeg voor jou?
Heb je je havo- of vwo-diploma al op zak en mis je alleen het juiste profielvak? Dan is een testimonium bijna altijd genoeg. Je vult daarmee een nadere vooropleidingseis in, ook wel een deficiëntie genoemd. Controleer altijd bij je vervolgopleiding of het testimonium van de CCVX geaccepteerd wordt.
Ben je gezakt voor je eindexamen? Dan is een testimonium niet voldoende. Je hebt dan eerst een diploma nodig, en dat loopt via deelcertificaten. Bekijk in dat geval een vwo-deelcertificaat behalen.
Hoe ziet het examen er in de praktijk uit?
Het CCVX-voortentamen duurt drie uur en is volledig schriftelijk. Het bevat geen mondeling of practicum. De CCVX neemt alle voortentamens af in Utrecht, drie keer per jaar: eind november of half december, half april en half juli.
De volledige havo- of vwo-leerstof wordt getoetst, inclusief alles wat op de middelbare school onder het schoolexamen viel. Benieuwd hoe zo’n zitting eruitziet? Lees dan wat het CCVX-examen inhoudt.
Het staatsexamen werkt anders. Daar leg je per vak een schriftelijk deel af in mei of juni en een mondeling deel in juli. Beide delen tellen voor de helft mee. Je mondeling gaat over de onderwerpen uit je keuzekaternen, en die bereid je zelf voor.
Is het CCVX makkelijker dan het staatsexamen?
Die vraag krijgen wij vaak. Het eerlijke antwoord is nee, het examen is alleen korter.
Bij het CCVX telt één zitting van drie uur voor honderd procent. Er is geen mondeling waarmee je een tegenvallend schriftelijk deel nog goedmaakt. De CCVX meldt zelf dat het slagingspercentage duidelijk lager ligt dan bij de vwo-eindexamens, omdat kandidaten zich vaak minder solide voorbereiden.
Bij het staatsexamen heb je twee momenten en dus twee kansen om punten te pakken. Daar staat tegenover dat je meer onderdelen moet afdekken, inclusief het mondeling.
Hoe zit het met aanmelden en kosten?
Voor het CCVX schrijf je je zelf in via de site van de CCVX. Dit kan tot tien dagen voor de zitting. Je betaalt 98 euro per poging. Herkansen mag onbeperkt, al betaal je iedere keer opnieuw.
Voor het staatsexamen meld je je aan bij DUO. Die inschrijving sluit ieder jaar op 31 december. Je moet je dus uiterlijk op 31 december inschrijven om in het daaropvolgende jaar het staatsexamen af te leggen. Mis je die datum, dan schuift alles een vol jaar op. We leggen de termijnen uit in het artikel over wanneer je je aanmeldt voor het staatsexamen en het stappenplan staat in je aanmelden voor een staatsexamen.
Dat verschil in deadlines is vaak doorslaggevend. Ontdek je in februari dat je een vak mist? Dan is het staatsexamen voor dat jaar al gesloten, terwijl het CCVX nog twee mogelijkheden te gaan heeft.
Welke route past bij jou?
Wil je snel starten en heb je je diploma al op zak? Dan is het CCVX-voortentamen meestal je snelste weg. Je kiest een ronde, bereid je gericht voor en hebt binnen enkele maanden je testimonium.
Mis je nog een diploma, of vraagt jouw opleiding uitdrukkelijk om een deelcertificaat? Kies dan voor de staatsexamenroute . Dit geldt bijvoorbeeld voor opleidingen die streng kijken naar een deficiëntie, zoals we beschrijven bij een deficiëntie voor geneeskunde.
Twijfel je nog over het niveau, of zoek je een derde optie? Het Boswell Bèta-examen is een alternatief. Let op: geneeskunde, tandheelkunde en biomedische wetenschappen accepteren dit examen niet.
Hoe helpt WisMon je hierbij?
WisMon bereidt sinds 2006 cursisten voor op beide examens en begeleidt inmiddels meer dan 600 cursisten per jaar. De lesstof overlapt grotendeels, maar de examenvorm verschilt.
Bij het CCVX dekt onze cursus het hele examen, omdat er geen mondeling bestaat. Bij het staatsexamen behandelen wij het schriftelijke deel, en het mondeling en de keuzekaternen pak je zelf op. Dat vertellen wij vooraf, zodat je niet voor verrassingen staat. Bekijk de cursussen per vak voor het CCVX-voortentamen om te zien welk cursusblok bij je planning past.
Veelgestelde vragen
Het CCVX-voortentamen levert een testimonium op waarmee je aan een nadere vooropleidingseis voldoet. Het staatsexamen levert een deelcertificaat op dat meetelt richting een havo- of vwo-diploma.
Dat hangt af van jouw startpunt. Heb je al een diploma en mis je alleen een vak, dan is het CCVX sneller en flexibeler. Mis je een diploma, dan biedt alleen het staatsexamen uitkomst.
Nee. Een testimonium telt niet mee voor een diploma. Daarvoor heb je deelcertificaten via het staatsexamen nodig.
Alle Nederlandse universiteiten erkennen het, en veel hbo-opleidingen ook. Toch blijft het verstandig om op de website van je studie de toelatingseisen te controleren. Of vraag het na bij de studieadviseur, want elke opleiding stelt zelf haar eisen.
Ja, dat kan. Sommige cursisten leggen het CCVX af als tussenstap en doen daarnaast staatsexamen voor hun diploma. Houd dan wel rekening met de studielast van twee trajecten tegelijk.
Heb je nog vragen? Het cursusteam van WisMon denkt graag met je mee.
Over de auteur
Marloes werkt al enkele jaren als coördinator voor het cursusteam.
- Regelt de dagelijkse zaken rondom onze cursussen
- Voert adviesgesprekken met potentiële cursisten
- Staat op open dagen en congressen

